Stres to zwykła reakcja biologiczna każdego organizmu, normalne fizjoilogiczne zjawisko związane zprocesami życia. Ba, pewien poziom stresu jest wręcz niezbędny do normalnego funkcjonowania człowieka. Potwierdziły to badania amerykańskich naukowców, którzy dokonywali eksperymentu na szczurach: te poddane bezstresoweu życiu - chorowały a w rezultacie zmarły.
Celem nie jest więc zlikwidowanie stresu, a jego minializacja. Niestety życie nas nie oszczędza. I nie chodzi nawet o to, że pracujemy coraz więcej, ale stresogenne są czynniki takie jak: zwiększona ilość komunikatów (otaczających nas zewsząd), zminimalizowanie życia prywatnego (mało kto potrafi wyłączyć telefon komórkowy w domu i rzeczywiście odpoczywać), zwiększenie poziomu ryzyka (niepewność przyszłości). To wszystko powoduje, że stres jest jedną z ważniejszych i bardzo szkodliwych chorób cywilizacyjnych początku XXI wieku.
Serwis LazyHours będzie starał się uczyć efektywnie wypoczywać. Najpierw jednak warto dowiedzieć się jak najwięcej o swoim wrogu.
Fizjologiczne objawy stresu:
- wzrost ciśnienia tętniczego
- przyspieszenie akcji serca
- zwiększenie stężenia glukozy we krwi
- wzrost napięcia mięśniowego
- przyspieszony, płytki oddech
- wyostrzenie zmysłów
- suchość w ustach
- zwiększona aktywność gruczołów potowych
- przyspieszona perystaltyka jelit
- zwiększone napięcie mięśni gładkich (m.in. skurcz żołądka powodujący bóle psychogenne)
- charakterystyczne zmiany w zapisie EEG
- charakterystyczne zmiany w gospodarce hormonalnej
Jak reagujemy na stres ?
Nietrudno przywołać w pamięci stresujące wydarzenia. Co się wtedy z nami działo? Jak się czuliśmy? Czy byliśmy rozdygotani, trudno nam było zebrać myśli, sądziliśmy, że to się nigdy nie skończy? Mówi się o psychologicznych
i fizjologicznych reakcjach na stres.
Reakcje fizjologiczne:
- Wzrost aktywności systemu nerwowego
- Zwiększony poziom adrenaliny (lub nor-adrenaliny) we krwi, co powoduje palpitacje serca, wzrost ciśnienia
- Bóle głowy, pleców, żołądka
Reakcje psychologiczne:
- lęk
- stany depresyjne
- smutek
- irytacja
- rozczarowanie życiem i sobą
Obok nich pojawiają się jeszcze również:
Zmiany w zachowaniu:
- objadanie się
- palenie papierosów
- nadużywanie alkoholu
- obgryzanie paznokci
- zaburzenia snu
- łatwe wpadanie w gniew
- unikanie kontaktów z ludźmi
Zmiany w myśleniu:
- trudności z koncentracją
- zapominanie
- negatywne myślenie
Fazy stresu
Wg Selye'go stres przebiega w następujących fazach:
- Faza alarmowa. Początkowa, alarmowa reakcja zaskoczenia i niepokoju z powodu niedoświadczenia i konfrontacji z nową sytuacja.
- Faza mobilizacji. Występuje pełna mobilizacja i wykorzystanie potencjalnych możliwości jednostki.
- Stadium przeciwdziałania szokowi. Jednostka podejmuje wysiłki obronne.
- Faza przystosowania (odporności). Organizm nauczył się skutecznie i bez nadmiernych zaburzeń radzić sobie ze stresorem.
- Faza wyczerpania. Uogólnione pobudzenie całego organizmu, co prowadzi do przewlekłego stresu, bądź nawet do śmierci.